Làm sao để tự tin hơn và sống chủ động mỗi ngày trong đời?

Sự tự tin không phải món quà chỉ dành cho những người hướng ngoại, tài giỏi hay luôn xuất hiện nổi bật trước đám đông. Làm sao để tự tin hơn là câu hỏi nhiều người đặt ra khi thường xuyên lo lắng, ngại thể hiện bản thân hoặc sợ bị người khác đánh giá. 

Theo những nội dung phát triển bản thân được chia sẻ tại nukefreenow.org, sự tự tin hoàn toàn có thể rèn luyện từng ngày thông qua cách suy nghĩ, hành động và đối diện với những giới hạn của chính mình.

Vì sao nhiều người càng lớn càng mất tự tin?

Không phải ai cũng sinh ra đã nhút nhát. Sự thiếu tự tin có thể hình thành dần qua những trải nghiệm trong cuộc sống.

Một người từng bị chê ngoại hình có thể ngại xuất hiện trước đám đông. Người từng trả lời sai và bị chế giễu có thể sợ phát biểu. Người thường xuyên bị so sánh với anh chị em hoặc bạn bè có thể lớn lên với cảm giác mình luôn kém cỏi.

Những nguyên nhân phổ biến như:

  • Thường xuyên bị chửi rủa, chỉ trích.

  • Từng trải qua thất bại lớn.

  • Bị bắt nạt hoặc chế giễu.

  • So sánh bản thân quá nhiều.

  • Đặt tiêu chuẩn quá cao cho bản thân.

  • Thiếu kinh nghiệm trong một hoặc nhiều lĩnh vực.

  • Phụ thuộc quá nhiều vào sự công nhận của những người khác.

Để hiểu làm sao để tự tin hơn, cần phân biệt giữa sự thật và niềm tin tiêu cực. Ví dụ, “tôi chưa từng thuyết trình trước 100 người” là một sự thật. Nhưng “tôi chắc chắn sẽ làm rất tệ và ai cũng cười nhạo” chỉ là dự đoán. Não bộ đôi khi rất giỏi dựng phim thảm họa dù bộ phim ấy còn chưa bấm máy.

Bị chê bai, thất bại, so sánh trên mạng xã hội và phụ thuộc quá nhiều vào sự công nhận có thể khiến một người dần mất niềm tin vào chính mình.
Bị chê bai, thất bại, so sánh trên mạng xã hội và phụ thuộc quá nhiều vào sự công nhận có thể khiến một người dần mất niềm tin vào chính mình. 

Cách giúp bạn trả lời làm sao để tự tin hơn mỗi ngày

a. Muốn tự tin, hãy ngừng chờ đến khi hết sợ

Một sai lầm phổ biến là chờ đến khi hoàn toàn không còn lo lắng mới bắt đầu hành động. Nhưng nếu cứ chờ, có thể bạn sẽ phải chờ rất lâu.

Người tự tin không nhất thiết là người không sợ. Họ chỉ hành động dù vẫn có một mức độ lo lắng nhất định.

Ví dụ:

  • Ngại phát biểu thì bắt đầu bằng một câu hỏi ngắn.

  • Sợ giao tiếp thì chủ động chào một người mỗi ngày.

  • Ngại thuyết trình thì luyện nói trước gương hoặc quay video.

  • Sợ bị từ chối thì bắt đầu đưa ra những đề nghị nhỏ.

  • Ngại thử việc mới thì chia thành từng bước đơn giản.

Đây là một trong những cách để tự tin hơn thực tế nhất, bởi sự tự tin thường xuất hiện sau hành động chứ không phải trước hành động.

Bạn không cần cảm thấy sẵn sàng 100% mới bắt đầu. Đôi khi chỉ cần đủ can đảm để thực hiện bước đầu tiên.

Sự tự tin thường xuất hiện sau hành động chứ không phải trước hành động; vì vậy, đừng chờ đến khi hết sợ mới bắt đầu.
Sự tự tin thường xuất hiện sau hành động chứ không phải trước hành động; vì vậy, đừng chờ đến khi hết sợ mới bắt đầu. 

b. Thay đổi lời nói nội tâm

Mỗi ngày, con người có hàng nghìn suy nghĩ chạy qua đầu. Trong đó, nhiều câu nói tiêu cực được lặp lại thường xuyên đến mức chúng ta bắt đầu tin đó là sự thật.

Ví dụ:

  • “Mình chẳng giỏi gì cả.”

  • “Ai cũng hơn mình.”

  • “Mình chắc chắn sẽ thất bại.”

  • “Không ai quan tâm đến ý kiến của mình.”

  • “Mình không đủ đẹp để xuất hiện ở đó.”

Muốn hiểu làm sao để tự tin hơn, hãy chú ý tới cách bạn nói chuyện với chính mình.

Thay vì nói:

Suy nghĩ tiêu cực

Cách diễn đạt thực tế hơn

Tôi chắc chắn thất bại

Tôi có thể chưa thành công ngay, nhưng sẽ học được điều gì đó

Ai cũng giỏi hơn tôi

Mỗi người có thế mạnh và xuất phát điểm khác nhau

Tôi không làm được

Tôi chưa biết cách làm tốt việc này

Tôi quá nhút nhát

Tôi đang luyện cách giao tiếp chủ động hơn

Tôi luôn mắc lỗi

Tôi có những lần sai và cũng có những lần làm tốt

Không cần tự lừa mình bằng những lời khẳng định sáo rỗng. Nếu đang chưa giỏi, đừng ép bản thân nói “tôi xuất sắc nhất”. Hãy nói điều thực tế hơn: “Tôi chưa giỏi, nhưng tôi có thể tiến bộ”.

Đó mới là sự tự tin có nền móng.

c. Xây dựng năng lực thật để tự tin bền vững

Sự tự tin không chỉ đến từ suy nghĩ tích cực. Một phần quan trọng khác đến từ năng lực thực tế.

Muốn biết cách để tự tin hơn, hãy tự hỏi: “Mình đang thiếu tự tin vì suy nghĩ tiêu cực hay vì thực sự chưa chuẩn bị đủ?”

Ví dụ:

  • Không tự tin thuyết trình vì chưa luyện tập.

  • Không tự tin phỏng vấn vì chưa tìm hiểu công ty.

  • Không tự tin giao tiếp bằng tiếng Anh vì vốn từ còn ít.

  • Không tự tin làm việc vì thiếu kiến thức chuyên môn.

Trong những trường hợp này, giải pháp không phải chỉ nhìn vào gương và tự nhủ “mình làm được”. Hãy học và luyện tập thật sự.

Công thức đơn giản là:

Kiến thức + luyện tập + trải nghiệm = nền tảng của tự tin.

Bạn càng có nhiều bằng chứng thực tế về khả năng của mình, bộ não càng ít lý do để hoảng sợ.

Kiến thức, luyện tập và trải nghiệm tạo thành nền móng thực tế giúp sự tự tin không còn chỉ dựa vào cảm xúc nhất thời.
Kiến thức, luyện tập và trải nghiệm tạo thành nền móng thực tế giúp sự tự tin không còn chỉ dựa vào cảm xúc nhất thời. 

d. Làm sao để tự tin hơn khi giao tiếp với người khác?

Giao tiếp là lĩnh vực khiến nhiều người cảm thấy mất tự tin nhất. Họ lo không biết nói gì, sợ cuộc trò chuyện bị im lặng hoặc sợ mình trở nên nhàm chán.

Để cải thiện, hãy bắt đầu bằng những kỹ năng đơn giản:

  • Nhìn vào mắt đối phương ở mức vừa phải.

  • Đặt những câu hỏi mở.

  • Lắng nghe thay vì chỉ nghĩ xem mình sẽ nói gì tiếp theo.

  • Chấp nhận rằng đôi lúc cuộc trò chuyện có khoảng lặng.

Một người tự tin không nhất thiết phải là người nói nhiều nhất. Đôi khi, người biết lắng nghe, trả lời rõ ràng và không cố chứng minh mình hơn người lại tạo ra cảm giác vững vàng hơn nhiều.

Để tự tin hơn trong cuộc sống, kỹ năng giao tiếp là một trong những năng lực đáng rèn luyện nhất vì nó tác động đến công việc, tình cảm và các mối quan hệ xã hội.

e. Ngừng so sánh cuộc sống thật với hình ảnh được chọn lọc

Mạng xã hội khiến việc so sánh bản thân trở nên dễ dàng hơn bao giờ hết. Bạn có thể nhìn thấy người khác đi du lịch, thăng chức, mua nhà, có ngoại hình đẹp hoặc sở hữu mối quan hệ hạnh phúc.

Nhưng điều bạn nhìn thấy thường chỉ là phần đã được lựa chọn để công khai.

Khi tìm hiểu làm sao để tự tin hơn, một nguyên tắc quan trọng là không lấy những khoảnh khắc đẹp nhất của người khác để so với toàn bộ cuộc sống của mình.

Hãy nhớ:

  • Bạn không biết họ đang phải đối mặt với vấn đề gì.

  • Bạn không biết hình ảnh có được chỉnh sửa hay không.

  • Bạn không biết đằng sau thành công là bao nhiêu năm chuẩn bị.

Trong thời đại tin tức online xuất hiện liên tục, khả năng chọn lọc thông tin và kiểm soát thời gian sử dụng mạng xã hội rất quan trọng với sức khỏe tinh thần và cách mỗi người nhìn nhận giá trị bản thân.

Đằng sau một bức ảnh đẹp có thể là nhiều năm thất bại, chuẩn bị hoặc những khó khăn không được công khai, vì vậy việc so sánh thường thiếu công bằng ngay từ đầu.
Đằng sau một bức ảnh đẹp có thể là nhiều năm thất bại, chuẩn bị hoặc những khó khăn không được công khai, vì vậy việc so sánh thường thiếu công bằng ngay từ đầu. 

f. Chăm sóc ngoại hình giúp gia tăng sự tự tin

Câu trả lời là có, nhưng ngoại hình không phải toàn bộ nền tảng của sự tự tin.

Một bộ quần áo sạch sẽ, kiểu tóc phù hợp, cơ thể khỏe mạnh và tác phong gọn gàng có thể giúp bạn cảm thấy chủ động hơn khi giao tiếp.

Bạn có thể bắt đầu bằng những việc khá đơn giản như sau:

  • Giữ vệ sinh cá nhân tốt.

  • Chọn trang phục vừa vặn.

  • Chăm sóc tóc và da ở mức phù hợp.

  • Tập thể dục thường xuyên.

  • Ngủ đủ giấc.

  • Chú ý tư thế đứng và đi.

Điều quan trọng là chăm sóc ngoại hình vì muốn tôn trọng bản thân, không phải vì phải đáp ứng mọi tiêu chuẩn của người khác.

Muốn biết làm sao để tự tin hơn, đôi khi bạn không cần một cuộc “lột xác” ngoạn mục. Một chiếc áo vừa vặn và một đêm ngủ đủ còn hữu ích hơn hàng trăm câu động viên sáo rỗng.

g. Học cách chấp nhận thất bại

Người thiếu tự tin thường xem một sai lầm như bằng chứng về sự kém cỏi của bản thân.

Ngược lại, người tự tin có thể nói: “Tôi đã làm chưa tốt việc này” thay vì “Tôi là một người thất bại”.

Đây là hai cách suy nghĩ khá khác biệt.

Khi thất bại, hãy tự hỏi:

  • Điều gì đã xảy ra?

  • Phần nào do mình kiểm soát?

  • Mình đã chuẩn bị đủ chưa?

  • Có kỹ năng nào cần cải thiện?

  • Lần sau nên thay đổi điều gì?

Để hiểu làm sao để tự tin hơn, bạn phải cho phép bản thân có quyền chưa hoàn hảo.

Không ai có một bản tiểu sử chỉ toàn chiến thắng. Người thành công cũng từng bị từ chối, mắc lỗi và có những quyết định ngớ ngẩn. Khác biệt nằm ở việc họ có tiếp tục tiến lên hay không.

Người tự tin không phủ nhận thất bại mà biết tách một lần làm chưa tốt khỏi giá trị tổng thể của bản thân.
Người tự tin không phủ nhận thất bại mà biết tách một lần làm chưa tốt khỏi giá trị tổng thể của bản thân. 

h. Thiết lập ranh giới giúp bạn trở nên tự tin hơn

Một người thường xuyên nói “đồng ý” dù trong lòng muốn từ chối rất dễ cảm thấy mất quyền kiểm soát cuộc sống.

Sự tự tin còn thể hiện ở khả năng đặt ra ranh giới.

Bạn có quyền:

  • Từ chối yêu cầu không phù hợp.

  • Nói mình không thoải mái.

  • Rời khỏi các mối quan hệ thiếu tôn trọng.

  • Bảo vệ thời gian cá nhân.

  • Không tham gia vào mọi cuộc tranh luận.

Tuy nhiên, đặt ranh giới không có nghĩa là trở nên lạnh lùng hoặc ích kỷ. Bạn vẫn có thể nói “không” một cách lịch sự.

Ví dụ: “Cảm ơn bạn đã nghĩ đến mình, nhưng lần này mình không thể tham gia.”

Khi hiểu làm sao để tự tin hơn, bạn sẽ nhận ra rằng tự tin không chỉ là dám nói trước đám đông mà còn là dám bảo vệ những điều quan trọng với bản thân.

Tổng kết

Làm sao để tự tin hơn không có một công thức thần tốc áp dụng cho tất cả mọi người. Sự tự tin được hình thành từ cách bạn nhìn nhận bản thân, rèn luyện năng lực, chấp nhận sai lầm và dám hành động dù vẫn còn lo lắng. 

Qua những góc nhìn được chia sẻ tại nukefreenow.org, điều quan trọng nhất là không chờ đến khi trở nên hoàn hảo mới bắt đầu sống chủ động. Bạn chỉ cần tiến thêm một bước nhỏ mỗi ngày và để chính trải nghiệm chứng minh rằng mình có thể làm được nhiều hơn những gì từng nghĩ.

Nguồn: Sưu tầm